Een boete voor fietsen zonder licht is een bekende boete onder Nederlandse fietsers. In een land met zoveel fietsers is goede verlichting essentieel voor de veiligheid van alle verkeersdeelnemers. In dit artikel lees je wanneer je verplicht bent licht te voeren, wat de boete bedraagt en hoe je eventueel bezwaar kunt maken bij de CVOM.
Wettelijke verplichting voor fietsverlichting
De verplichting om fietsverlichting te voeren is vastgelegd in het Voertuigreglement en het RVV 1990. Fietsers zijn verplicht bij duisternis, bij slecht zicht en in tunnels gebruik te maken van een goed werkend wit of geel voorlicht en een rood achterlicht. Zowel vast licht als knipperend licht is toegestaan. Reflectoren aan de zijkant en het achterwiel zijn altijd verplicht, ook overdag. De verlichting moet goed functioneren en zichtbaar zijn op voldoende afstand voor andere verkeersdeelnemers.
Wanneer ben je verplicht fietslicht te voeren?
De verplichting om fietslicht te voeren geldt bij duisternis, bij verminderd daglicht door bewolking, mist of neerslag, en in tunnels of onderdoorgangen. In de praktijk betekent dit: zodra het buiten donker wordt of als het zicht minder dan 200 meter bedraagt, moet je licht aan hebben op je fiets. Bij twijfel is het altijd beter om je licht aan te doen. Politie en boa’s handhaven dit actief in de herfst- en wintermaanden wanneer donkere avonden vroeg beginnen en fietsers gevaarlijk onzichtbaar worden.
Hoogte van de boete voor fietsen zonder licht
De boete voor fietsen zonder verlichting bedraagt in 2026 doorgaans 70 euro per overtreding. Als je zowel het voor- als achterlicht mist, kan er voor elke ontbrekende lichtbron een afzonderlijke boete worden opgelegd. De overtreding valt onder de WAHV. Bij staandehouding wordt de boete direct uitgeschreven. Bij herhaling of gevaarlijke situaties kan de boete worden verhoogd. Het is ook mogelijk dat beide boetes tegelijk worden opgelegd als beide lichten ontbreken.
Hoe wordt de lichtverplichting gehandhaafd?
Handhaving vindt plaats door politie en boa’s, met name in de avonduren, bij schoolroutes en op drukke fietsroutes in steden. Fietsers kunnen worden aangehouden en ter plaatse een bon krijgen. Bij constatering van het ontbreken van licht worden de persoonsgegevens geregistreerd. In sommige steden hanteren gemeenten actief toezicht op fietsverlichting als onderdeel van verkeersveiligheidsprojecten, waarbij fietsers soms ook worden gewaarschuwd in plaats van direct beboet bij een eerste overtreding.
Defect licht: is dit overmacht?
Een vaak gehoorde vraag is of een defect licht als overmacht geldt. In de rechtspraktijk wordt dit zelden erkend als echte overmacht. Als fietser ben je verplicht je fiets in goede staat te onderhouden. Als je licht defect is geraakt tijdens je rit, kun je dit als bezwaargrond aanvoeren, maar je zult moeten aantonen dat het defect onverwacht optrad en dat je direct bent gestopt. Dit is in de praktijk moeilijk aantoonbaar te maken zonder getuigen of andere bewijzen.
Bezwaar maken bij een boete voor fietsen zonder licht
Je kunt bezwaar maken bij de CVOM binnen zes weken na ontvangst van de beschikking. Bezwaargronden zijn: je had aantoonbaar werkend licht op het moment van de constatering, het licht was defect door een onverwachte omstandigheid die buiten jouw macht lag, of er was voldoende licht zodat de verplichting niet gold op dat tijdstip. Onderbouw je bezwaar met bonnetjes van recent gekochte fietsbatterijen of andere bewijzen dat je licht normaal goed werkte op die fiets.
Welke fietsverlichting voldoet aan de eisen?
Jouw fietslicht moet voldoen aan de eisen van het Voertuigreglement. Goedgekeurde lichten hebben een CE-markering of een specifiek keurmerk. Het licht moet zichtbaar zijn op voldoende afstand: het voorlicht op 30 meter, het achterlicht op 30 meter. Dynamo’s, batterijlichten en USB-oplaadbare lampen zijn allemaal toegestaan, mits ze aan de eisen voldoen. Verkleurd lichten die vroeger wit waren maar inmiddels geel zijn geworden door veroudering zijn verboden als voorlicht op een fiets.
Veiligheidsbelang van fietsverlichting in Nederland
Goed werkend fietslicht zorgt ervoor dat jij als fietser zichtbaar bent voor automobilisten en andere verkeersdeelnemers in het donker. Onverlichte fietsers zijn vrijwel onzichtbaar en lopen een sterk verhoogd risico op ernstige ongelukken. Jaarlijks raken tientallen fietsers ernstig gewond of overlijden ze bij ongelukken waarbij onzichtbaarheid door ontbrekend licht een directe rol speelt. Fietsverlichting is dan ook niet slechts een wettelijke verplichting maar een levensbelangrijke veiligheidsmaatregel.
Conclusie
Een boete voor fietsen zonder licht bedraagt 70 euro per overtreding en is te vermijden door goed werkende verlichting op je fiets te hebben en te controleren. Controleer je licht regelmatig en zorg voor voldoende batterij of laad je dynamo op. Als je de boete onterecht vindt, maak dan tijdig bezwaar bij de CVOM met concrete argumenten en eventueel bewijs van de staat van je fietsverlichting op het moment van de vermeende overtreding.